Het Innovatieprogramma Luchtkwaliteit

Maatregelen die zijn onderzocht in het kader van dynamisch verkeersmanagement (DVM), lijken een positief effect te hebben op de luchtkwaliteit. Door de dynamiek in weer en verkeer is het effect en toepassingsbereik alleen lastig vast te stellen. Deze voorzichtige conclusie trekt het Innovatieprogramma Luchtkwaliteit op basis van verschillende studies. Het gaat dan om maatregelen als het dynamisch instellen van snelheidsbeperkingen of het afsluiten dan wel openstellen van rijstroken, voor al het verkeer of het meer vervuilende vrachtverkeer. 

Binnen het Innovatieprogramma Luchtkwaliteit zijn modelberekeningen gemaakt van de effecten op de luchtkwaliteit (fijnstof en stikstofoxiden) bij de inzet van kansrijke DVM-maatregelen op de snelwegen rond Rotterdam. Hiermee worden doorstromingsknelpunten gericht aangepakt en verkeerstromen gestuurd op basis van de verwachte luchtkwaliteit.

De inzet van DVM-maatregelen kan heel doelgericht plaatsvinden naar locatie en tijdstip, maar werkt allen onder specifieke condities. De inzet en effectiviteit van DVM-maatregelen zijn vertaald naar voorwaarden, waaraan deze maatregelen moeten voldoen om effect te kunnen hebben op de luchtkwaliteit.

Dynamax
Om het effect van dynamisch verkeersmanagement op de luchtkwaliteit in de praktijk te onderzoeken, werkt het Innovatieprogramma Luchtkwaliteit samen met het project Dynamax van Rijkswaterstaat.

Binnen Dynamax worden momenteel proeven met variabele maximumsnelheden op het snelwegennet uitgevoerd. Op de A58 tussen Goirle en Tilburg wordt gekeken naar het effect op de luchtkwaliteit. Op de dagen dat het voorspelde daggemiddelde voor fijnstof op dat traject boven de norm dreigt te komen, wordt de maximumsnelheid verlaagd van 120 km/u naar 80 km/u.

Resultaten
Gelet op het dynamische karakter en de gerichte inzetmogelijkheden op lokale luchtkwaliteitsknelpunten, lijkt DVM geschikt voor het verlagen van de jaargemiddelde NO₂-concentratie en de dag­gemiddelde PM₁₀-concentratie. De luchtkwaliteit en ook het verkeersbeeld kunnen sterk wisselen. Een passende DVM maatregel vermindert de verkeersemissies door de doorstroming te verbeteren, de files te verminderen dan wel vervuilende voertuigen om kritische locaties heen te geleiden.

Eindrapport en toepassingsadvies
In het eindrapport vindt u een samenvatting van alle uitgevoerde onderzoeken. De onderliggende rapporten staan in de bijlagen.

Het toepassingsadvies biedt hulp bij de aanpak van te hoge NO₂  en/of PM₁₀ concentratie langs snelwegen. Het advies geeft richting aan de afweging om een DVM maatregel in te zetten voor een bepaalde situatie.